woensdag 25 juli 2018

Johannes. Een exegetische gids bij het vierde evangelie


In de serie Exegetical Guide to the Greek New Testament wordt gebruikt gemaakt van de beschikbare lexicale en gram-maticale gereedschappen om de Griekse tekst van het Nieuwe Testament beter te verstaan. Deze serie staat onder redactie van Andreas J. Kösten­berger en Robert W. Yarbrough.
Bij Exegetical Guide to the Greek New Testament  gaat om commentaren van een niet al te grote omvang. Juist daarom zijn ze goed bruikbaar bij de preekvoorbereiding. Om deze serie met vrucht te kunnen gebruiken is basiskennis van het Grieks een minimale vereiste. Wie deze kennis heeft zal in daarin veel goeds vinden.
Het ­deel op het evangelie naar Johannes is verzorgd door Murray J. Harris, emeritus-hoogleraar exegese en theologie van het Nieuwe Testament van Trinity Evangelical Divinity School in Deerfield, Illinois. De auteur is een vooraanstaand nieuwtestamenticus die niet in de laatste plaats bekend staat door zijn grote kennis van en aandacht voor de Griekse gram-matica en syntaxis.
Harris begint met een veertien pagina’s tellende inleiding. Harris houdt vast aan het klassieke standpunt dat Johannes, de zoon van Zebedeüs, de auteur is van het vierde evangelie. Hij wijst erop dat het vierde evangelie meerdere spitsen heeft: een pastorale, een missionaire een apologetische en een liturgische.
Het is bedoeld om hen die reeds Jezus als de Heere en de Zoon van God belijden, in het geloof te versterken en nader te onderwijzen. Het wil ook hen die daarvan nog niet overtuigd zijn dat dit geloof  bewegen. Het wil zowel gelovigen als hen die nog buiten staan, de gronden van het geloof in Jezus als Heere en God tonen. Het mag ook dienen om christen te helpen bij de lofprijzing van het geloof.
Juist de val van de Tweede Tempel bood Johannes de mogelijkheid te lasten zien hoe de tempel en de feesten verbonden met de tempeldienst, vervuld zijn en ook overtroffen in de Heere Jezus Christus .
De structuur van het evangelie naar Johannes is eenvoudig:
1:1-18             proloog
1:19-12:50      boek van de tekenen (vooral toelichting op 1:11)
13:1:20:31       boek van de verhoging (vooral toelichting op 1:12)
21:1-25           epiloog.
In het tweede deel vinden we een zevental tekenen. In totaal komen we in het vierde evangelie twaalf ‘Ik ben’-uitspraken met een predicaat tegen. Daarnaast zijn er absolute ‘Ik ben’-uitspraken. Deze zinspelen op de ‘Ik ben’-uitspraken uit de twee helft van Jesaja. Zij onder­strepen de gelijkheid van de Vader en de Zoon. 
Op de inleiding volgt de aanbeveling van een aantal com-mentaren. Van elk van de aan­bevolen commentaren wordt een korte typering gegeven.
Het hoofddeel van het commentaar door een tekst voor tekst geboden exegese. Elke literaire eenheid eindigt met een aantal homiletische suggesties. Soms gaan daaraan nog aanbeve-lingen voor verdere studie vooraf.

Murray J. Harris, John, Exegetical Guide to the Greek New Testament (Nashville: Broadman & Holman, 2015), paperback 366 pp., $34,99 (ISBN 9781433676871)